ABD ve İran Arasında 14 Maddelik Mutabakat Taslağı: Yaptırımlar Kalkıyor, Hürmüz Boğazı Açılıyor

İran basınında yer alan iddialara göre, Washington ve Tahran yönetimleri arasında bölgedeki gerilimi düşürecek 14 maddelik bir mutabakat taslağı hazırlandı.

Bölgeyi krize sokan Siyonist-Molla Savaşı'nda bir mutabakat tasarlandığı iddia edildi.

İran basınında yer alan iddialara göre, Washington ve Tahran yönetimleri arasında bölgedeki gerilimi düşürecek 14 maddelik bir mutabakat taslağı hazırlandı. Molla Rejimi'nin yarı resmi ajansı olan Mehr Haber Ajansı tarafından aktarılan detaylara göre taslak; ABD yaptırımlarının kaldırılması, deniz ablukasının sonlandırılması, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve askeri güçlerin geri çekilmesi gibi kritik taahhütleri içeriyor. 

Hürmüz Boğazı Açılacak

Yayımlanan taslak metnine göre, Lübnan dahil olmak üzere sahadaki tüm cephelerde çatışmalar derhal ve kalıcı olarak sonlandırılacak. ABD, İran'ın iç işlerine karışmama ve ülke egemenliğine saygı duyma sözü verirken, bölgedeki deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen kaldıracak ve İran çevresindeki askeri güçlerini geri çekecek. Bu adıma karşılık olarak İran da kendi düzenlemeleri çerçevesinde Hürmüz Boğazı’nı 30 gün içinde yeniden uluslararası deniz trafiğine açacak.

Mutabakat kapsamında, nükleer konularda nihai bir anlaşmaya varılması amacıyla 60 günlük bir müzakere süreci başlatılacak. Bu süreçte petrol, petrokimya ürünleri ve türevlerinin satışına yönelik yaptırımlar askıya alınacak, böylece İran dondurulan finansal kaynaklarına tam erişim sağlayacak.

Öte yandan ABD ve müttefikleri, İran için en az 300 milyar dolar değerinde bir ekonomik yeniden yapılanma planı sunacak. 60 günlük müzakerelerin ardından ABD'nin birincil ve ikincil yaptırımları ile BM Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Yönetim Kurulu kararları tamamen yürürlükten kaldırılacak. İran ise Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması kapsamındaki nükleer silah üretmeme taahhüdünü yeniden teyit edecek.

Blokeli 24 Milyar Dolar Serbest Bırakılacak

Müzakerelerin devam ettiği 60 günlük dönemde ABD, bölgedeki askeri varlığını artırmama ve yeni yaptırımlar uygulamama sözü veriyor. Bu süreçte İran'a ait bloke edilmiş olan 24 milyar dolar serbest bırakılacak.  Ancak taslakta yer alan özel şarta göre; bloke edilen fonların en az yarısı serbest bırakılmadan, petrol yaptırımları askıya alınmadan ve deniz ablukası tamamen kalkmadan nihai müzakereler resmen başlamayacak.

Anlaşmanın uygulanmasını denetlemek üzere ortak bir izleme mekanizması kurulacak ve varılacak nihai anlaşma BM Güvenlik Konseyi kararıyla uluslararası güvence altına alınacak. Kurulacak masada sadece zenginleştirilmiş nükleer materyalin geleceği, uranyum zenginleştirme faaliyetleri ve İran ekonomisinin restorasyonu konuşulacak.