Günlerdir Haber Alınmayan Türk Bilim İnsanı Furkan Dölek'i, Trump'ın ICE Ekipleri mi Gözaltına Aldı?
ABD’de araştırma görevi yürüten Türk bilim insanı Dr. Furkan Dölek’ten dört gündür haber alınamıyor. Ailesi ve yakın çevresi, Dölek’in Kanada’ya başlattığı tek kişilik yürüyüş sırasında Mohawk bölgesinde gözaltına alındığını öne sürerken, resmi makamlardan henüz bir açıklama yapılmadı.
Adana Kozan doğumlu Dr. Dölek, Çukurova Üniversitesi Fizik Bölümü'nde yüksek lisansını tamamladıktan sonra Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) bursuyla İsviçre’ye gitti. Burada tamamladığı doktorasının ardından, 2023 yılında Virginia Tech Üniversitesi tarafından araştırmacı olarak ABD’ye davet edildi. Dölek ayrıca dünyanın en prestijli araştırma merkezlerinden CERN ve ABD Enerji Bakanlığı’na bağlı Fermilab’da da görev yaptı.
Usulsüzlükleri İfşa Etti, Baskıya Uğradı
İddialara göre Dölek, veri uzmanı olarak görev yaptığı laboratuvarlarda usulsüzlükler ve güvenlik açıklarını tespit ederek ABD Enerji Bakanlığı’na rapor etti.
Bu süreçte sosyal medyada da ifşalarda bulunan Dölek’in, bu açıklamalarının ardından yoğun bir mobbinge maruz kaldığı, görevine son verildiği ve vizesinin iptal edildiği öne sürülüyor.
Dölek, yaklaşık bir ay önce LinkedIn hesabından yaptığı paylaşımda,
“Artık bunun evrak işi olmadığını biliyorsunuz. Bu mesele, kurumsal misilleme, federal sessizlik ve beni yok saymayı tercih eden bir sistem,” sözleriyle yaşadıklarını anlatmış, “Bu ülkeden sağ çıkıp çıkamayacağımı bilmiyorum. Bu sadece bir göçmenlik meselesi değil, bilimsel, hukuki ve insani bir acil durum,”
ifadelerini kullanmıştı.
Kanada’ya Yürüyüş ve Gözaltı
Hak arayışını duyurmak için Kanada’ya tek başına yürüyüş başlatan Dölek, Massena’dan St. Lawrence Nehri boyunca Akwesasne - Mohawk bölgesine yürüdüğünü son sosyal medya paylaşımında duyurdu. Dölek paylaşımında,
“Çok yorgunum, bacaklarım yanıyor, ayaklarımda kabarcıklar var… ama buraya kadar geldiğim için minnettarım”
dedi. Ancak aile, dört gün önce Dr. Dölek’in Mohawk bölgesinde gözaltına alındığı bilgisini aldıklarını, o günden bu yana telefonuna ve bilgisayarına el konulduğunu ve kendisinden haber alınamadığını söyledi.
Ailenin Yardım Çağrısı
Anne Zuhal Dölek, oğlunun uluslararası alanda tanınan bir bilim insanı olduğuna dikkat çekerek,
“Oğlum fizik alanında çok önemli araştırmalar yapıyor. 500’den fazla makalesi, 20 binden fazla atıfı var. Usulsüzlükleri raporladığı için hedef gösterildi”
dedi. Baba Hasan Dölek ise oğlunun yaşadığı zorluklara dikkat çekerek,
“Adana’daki evimizi sattık, 50 bin dolar gönderdik. Avukat tutacak imkânımız kalmadı. Yeni mülteci yasasına göre El Salvador’daki bir hapishaneye gönderilmesinden korkuyoruz. Sesimizi duyun”
sözleriyle yardım çağrısında bulundu.
Dr. Dölek’in yaşadıkları, Donald Trump yönetiminde bilim insanları ve araştırmacılara yönelik artan baskılar bağlamında değerlendiriliyor. Dölek’in, ifşaları sonrası çalışma ve seyahat haklarının elinden alınması ve yasal korumadan mahrum bırakılması, bilim camiasında da tepki çekti. Dr. Dölek'in, son dönemde rastgele gözaltılar yapan ve ICE kısaltmasıyla bilinen Amerika Birleşik Devletleri Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza'ya (United States Immigration and Customs Enforcement) bağlı maskeli timler tarafından gözaltına alınmış olabileceği tahmin ediliyor.
Dışişleri Bakanlığı ve Türkiye'nin ABD'deki dış temsilciliklerinden de konuyla ilgili bir açıklama yapılmadı.