Türk Dünyası
Giriş Tarihi : 31-03-2021 18:14   Güncelleme : 31-03-2021 18:38

Türk Keneşi Toplantısı Sona Erdi: Sonuç Bildirisi Açıklandı

Türk Keneşi yahut diğer adıyla Türk Konseyi bugün çevirimiçi olarak toplandı ve kültürel, ticari, ekonomik ve insani alanlardaki işbirliğinin pekiştirilmesi konusunda mutabık kalındı.

Türk Keneşi Toplantısı Sona Erdi: Sonuç Bildirisi Açıklandı

Türk Keneşi toplantısı, Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Kasım-Comart Tokayev başkanlığında, Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı, Elbaşı ve Türk Konseyi'nin Onursal Başkanı Nursultan Nazarbayev, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Kırgız Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sadır Japarov, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Özbekistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Türkmenistan Devlet Başkanı Gurbangulu Berdimuhammedov, Macaristan Başbakanı Viktor Orban'ın yanı sıra Türk Konseyi Genel Sekreteri Baghdad Amreyev'in katılımlarıyla gerçekleştirildiği kaydedildi.

Türk Keneşi Devlet Başkanları, baharı müjdeleyen doğanın yenilenmesini ve yeni bir hayatın başlangıcını simgeleyen Türk milli bayramı Nevruz'u kutladı.

Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan'ın Rus esaretinden kurtuluşunun 30. yıl dönümü dolayısıyla tebriklerini 1991 yılında Türk Dili Konuşan Devletlerin bağımsızlığını hemen tanıdığı için Türkiye Cumhuriyeti'ne şükranlarını ifade eden Türk Keneşi liderleri, Türk Dili Konuşan Devletlerin son yıllarda elde ettiği kayda değer siyasi ve sosyo-ekonomik ilerlemeye vurgu yaptı.

Türk devletlerinin liderleri, Türk dünyasında çok taraflı ilişkilerin gelişimine yüksek değer atfettiklerini ve Türk devletleri arasındaki iş birliğini daha da derinleştirmeye yönelik güçlü taahhütlerini ifade etti.

Azerbaycan topraklarının askeri işgalden kurtarılmasını övgüyle anan ve Ermenistan-Azerbaycan çatışmasının sona ermesinden memnuniyet duyduklarını dile getiren Türk Keneşi liderleri, Türk dünyasında daha yakın iş birliği ve daha ileri dayanışma için uzun vadeli vizyon ve hedefleri belirleme ve stratejik yönelimi şekillendirme kararlılıklarını yineledi.

Liderler, başlangıcından bu yana Türk Keneşi'nin elde ettiği değerli kazanımları vurgulayarak konseyin Türk dünyasında ortak çıkarların gözetilerek uluslararası arenada birlikte hareket edilmesi gerektiği tekrar vurgulandı.

İslam ahlakının Türk ekolünü kuran ve Türk dünyasında felsefenin gelişiminde güçlü bir etkide bulunan ilham kaynağı büyük bir şahsiyet olarak Hoca Ahmet Yesevi'nin mirası övüldü.

Bildiride, alınan kararla Türkistan şehri manevi başkentlerden biri sayılarak  şöyle dendi:

"Türkistan şehri, Türk dünyasının manevi başkentlerinden biri olarak ilan edildi. Türk dünyasının diğer seçkin kadim şehirlerine gelecekte rotasyon usulü temelinde benzer statünün verilebileceği konusunda mutabık kalındı ve Sekretarya'ya Türkiye'de yapılacak 8. Türk Konseyi Zirvesi öncesinde Dışişleri Bakanları Konseyi'nde (DBK) kabul edilmek üzere üye ülkelerle birlikte bu konuda bir yönetmelik hazırlama talimatı verildi. Kazakistan Cumhuriyeti'nin Birinci Cumhurbaşkanı, Elbaşı ve Türk Konseyi'nin Onursal Başkanı Ekselansları Sayın Nursultan Nazarbayev'in Türk Konseyi'nin isminin değiştirilmesi girişimini desteklenerek, Dışişleri Bakanlarına ve Sekretarya'ya, 2021 sonbaharında Türkiye Cumhuriyeti'nde düzenlenmesi öngörülen 8. Zirvede alınabilecek bu karara temel teşkil edecek belgeleri hazırlama talimatı verildi. 'Türk Dünyası Vizyonu-2040' ve 'Türk Konseyi 2020-2025 Stratejisi' belgelerinin ilk taslaklarını hazırlamasından dolayı Sekreterya'yı takdir edilerek, üye devletlerin ilgili makamlarına, Türkiye'de yapılacak müteakip zirvede, ulusal uygulamalarına uygun olarak muhtemelen onaylanmak üzere Sekretarya ile birlikte çalışarak anılan belgeleri hazırlama talimatı verildi."

Türk Konseyi'nin, özellikle ulaştırma, gümrük, enerji ve altyapı alanlarında stratejik öneme projeler gerçekleştirmesine ve bunları etkin şekilde uygulamasına olanak sağlamak için ekonomik şartların önemi vurgulanan bildiride, şunlar kaydedildi:

"Türk dünyasının edebiyat, sanat, sosyo-ekonomik, ilim ve kültürel hayatının gelişmesine büyük katkı sağlayan ünlü şair ve devlet adamı Ali Şir Nevai'nin Türk halkları nazarındaki büyük değerine işaretle ve doğumunun 580. yıl dönümünün bu yıl kutlanması münasebetiyle Türk Konseyi Uluslararası Ali Şir Nevai Ödülü tesis edilmesinde mutabık kalındı. Üye devletlerin ilgili kurumlarına, Türk dünyasının edebiyat, sanat, bilim ve kültürünün gelişimine önemli katkılar yapmış olan seçkin şair, filozof ve devlet adamlarından Yusuf Balasagun'un doğumunun 1005. yıl dönümünü, Nizami Gencevi'nin doğumunun 880. yıl dönümünü, Yunus Emre ve Türkçe yılını, Ali Şir Nevai'nin doğumunun 580. yıl dönümünü, Cambıl Cabayev'in doğumunun 175. yıl dönümünü ve Alihan Bökeyhan'ın doğumunun 155. yıl dönümünü ve Hüseyin Karasayev'in doğumunun 120. yıl dönümünü kutlama faaliyetlerinin Türk İşbirliği Örgütleriyle eşgüdüm içinde düzenlenmesi talimatı verildi. Son zirveden bu yana Türk Konseyi Sekretaryası'nın faaliyetlerinde elde edilen önemli başarıları takdir edildi."

Bildiride, Devlet Başkanları'nın, Kazakistan Cumhuriyeti Birinci Cumhurbaşkanı, Elbaşı ve Türk Konseyi'nin Onursal Başkanı Nursultan Nazarbayev'e zirveye öncülük ettiği için ve Kazakistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Kasım-Comart Tokayev'e toplantıdaki görüşmeleri yöneterek başarılı bir şekilde sonuçlandırdığı için teşekkür ettikleri aktarıldı.

Bildirinin, çevrimiçi olarak Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan Türkçelerinde kabul edildiği kaydedildi.

Erdoğan, bir sonraki toplantının Ermeni işgalinden kurtarılan Şuşa'da yapılmasını teklif etti ve Azerbaycan hükumetine Kıbrıs'ı tanımaları yönünde bir mesaj verdi.