M. Bahadırhan Dinçaslan
Giriş Tarihi : 12-03-2021 15:32
Güncelleme : 12-03-2021 17:30

Büyük Adam Yaratamamak: Neden Bu Haldeyiz?

Yazılarımda bir süredir örnekleri İngiltere’den seçtiğimi fark ettim. Hakkımda CIA –ve Şalom’da yazdıktan sonra MOSSAD- ajanlığı iddialarından sonra MI6 iltisakı iddialarının hala çıkmamış olması ilginç, çok daha azı vesilesiyle uzun uzun tirat atıp gizli mahfillerde özel yetiştirilip “camiğa”ya salındığımı anlatan insanlar vardı. Bu yazının anafikrini aslında bu giriş özetliyor: Cahiller anlamlandıramadıklarını mistikleştirirler, kendi zihinlerini rahatlatmak için basit açıklamalar bulurlar ve cahillerin sözünün kıymetli olduğu ortamda işe yarayacak adam yahut fikir serpilemez.

İngiltere’nin neden büyük ve güçlü bir devlet olduğuna dair kafa yoruyorum, Venerable Bede’nin eserini getirterek bu kulvarda yeniden ve sistematik bir okuma yapmaya başladım – en azından planladım. İlk aklıma gelen motiflerden biri, geçenlerde fark ettiğim Körling sporu kuralı: Hakem yok, hata-faul yapan kendi hatasını ihbar etmekle görevli. Böyle bir sporu yaratabilen ve en modern haline gelmişken dahi hakemsizliği muhafaza edebilen bir toplum güçlü ve büyük olmayacak da, en yaygın ve bilindik spor sloganı hakemin cinsel yönelimine dair olan Türkler mi olacaklar? Biraz daha ciddileşecek olursak, vaktiyle İngiliz veliahtına “sahte suikast” düzenleyen David Kang, bugün Avustralya’da avukatlık yapıyor. Bunu mümkün kılan sistem, işte, büyük devletliğin sırrıdır: Kang, eyleminin karşılığı olan cezayı çekiyor ve sistem öyle tasarlanmış ki, bugün avukat olabilmesi ona verilmiş bir sus payı değil, artık devlete tehlike arz edemediği için avukat olabiliyor. (İngilizler Habur mahkemesi kurmazlardı mesela; o yüzden Kang örneğini derinlemesine düşünmek lazım.)

Pandemide “bilinçli toplum”a örnek olarak gösterdiğim Eyam köyünün tutumu ile, “En fakir İngiliz, kulübesinde Kraliyetin bütün güçlerine meydan okuyabilir. Kırılgan olabilir, çatısı sallanabilir, içinden rüzgar geçebilir, tavanından yağmur girebilir ama İngiliz Kralı giremez. Kralın bütün gücü, bu harabenin eşiğinden geçmeye cesaret edemez!” laflarını 18. Yüzyılda edebilen Chatham Lordu’nun manzarası, toplum yapısı ve devlet nizamnamesinin nasıl ürünler çıkarabildiğini iki farklı cihetten gösteren iki önemli işaret aslında.

Devlet ve düşünür sıradan insanlar gibi zahire odaklanmaz; herkes “büyük adam çıkarmalıyız” yahut “falanca büyük adamdı” diyebilir. Devletin yahut düşünürün ödevi, büyük adam nereden, nasıl çıkıyor, buna kafa yormaktır. Yusuf Akçura’yı ele alalım, geçenlerde birçok kurum ve şahıs bu büyük Türkçüyü yad ettiler. Pekala onun din hakkındaki fikirlerini bilerek mi yad ettiler? Zira bu kurumlar ve eşhasın kısm-ı küllisi din hakkında Akçura’nın zıddına düşmek şöyle dursun, Akçura gibi düşünenlerin kötü, şerefsiz, ahlaksız, cahil, kör, salak, ajan yahut özenti olduğunu iddia ediyorlar. Demek bu kurumlar ve şahıslar hakim ve arzu ettikleri nizamı tesise muktedir olsalar, Akçura asla çıkmazdı.

Hayır, milliyetçilik adına söz söyleyenlerin ekserisinin derdi bu değildir, derdi geçmişteki büyükleri övüp rahatlamaktır. Gerçi sadece milliyetçilere mahsus değil, her alanda böyleyiz: Mesela, İslam büyüklerine, düşünürlerine bakın. Büyük düşünür nereden, nasıl bir ortamda çıkmış? Devletler en güçlü, en muktedir, en cevval olduklarında mı çıkarmışlar mesela bu adamları? Hayır; bu adamların hemen hepsinin ortak özelliği, otoritenin fikri boğamadığı ve klasik Türk-İslamcının “zaaf yılları” olarak gördüğü dönemde yetişmiş olmalarıdır. Demek bazı üstünlükler yahut güçler, ahiren alçaklığı ve zayıflığı doğurabilirler, tersi de doğru: Hollanda’ya basitçe “kapitalizmi icat ettiren” şey, güçsüzlüğüydü. El kadar Hollanda daha sonraları koskoca Osmanlı’dan daha güçlü bir ülke haline geldiyse, bunun nedeni Osmanlı’nın güçlü ve dolayısıyla “kaygısız” olmasıydı.

Başa dönelim, İngiltere’de hakemsiz sporlar doğup aynen muhafaza edilebiliyorlar… Yahut, kralın yetkisini tecrit için getirilen ve soyluları ancak soylular heyetinin yargılayabileceğini söyleyen Magna Carta’nın yarattığı yeni sorun olan, “e avamı kim yargılayacak?” meselesine cevaben “avamı da avam yargılasın” diyerek getirdikleri jüri sistemi devam ediyor. Neden? Bir başka soru da şu, bunun cevabını vermeyeceğim kari düşünsün: Bizim mahkemelerde jüri olsaydı nasıl bir manzara olurdu?

Neden sorusunun cevabı İskender Öksüz’ün bir süredir üzerinde durduğu bir kavramda saklı: Sosyal sermaye. Hepimiz insanı, bireyi “geliştirmek” gerektiğini söylüyoruz. Pek kötü de değiliz, şöyle bakınca evet, epey “gelişkin insan”ımız var. Ancak gelişkin insanı doğru yere koyamıyoruz, zira sosyal sermayemiz zayıf. Yani birlikte iş yapabilme yeteneğimiz, toplumsal güvenimiz. Böyle bir ortamda yetenekli, nitelikli, üstün insan değil, kurnaz, popülist, güruhun dilinden anlayıp onu en iptidai yöntemlerle sevk ve idare edebilen insan öne çıkar, serpilir. O yüzden tek tek iyi insanlardan oluşsalar bile bir araya gelen Türkler asla iyi bir cemiyet yahut devlet yaratamıyorlar: Türkistan bozkırında çok daha kuşku dolu bir yaşam sürdükleri halde o dönemde daha uyumlu ve yüksek seciyeli cemiyetler inşa edebilen bu adamlar; bugün mensupları birbirlerine kuşku ve hatta nefretle bakan, “bana dokunmayan yılan bin yaşasın”, “elle gelen düğün bayram”, “kendi gemisini kurtaran kaptan” vecizelerinin çizdiği çerçeveye göre yaşayan bir sürüden ibaret.

Millet böyle olur da milliyetçisi farklı mı olur? Onca yetişmiş adamına, büyük zihinlerine rağmen Türk milliyetçisi camianın büyük adam çıkaramamasının da, büyük kurum yaratamamasının da, siyaseten iktidara gelememesinin de nedeni budur. Milliyetçiler arasında da sosyal sermaye yok denecek seviyede, tek tek “gelecek vaat eden” insanlar yetiştirsek de o mevut atiye asla erişemiyoruz.

Hal böyleyken, arayıştaki Türk milliyetçisinin sair milliyetçi kuruma ve cemaate yaklaşırken bu soruyu sorması lazım: Büyük adamları mı övüyorlar, yeni büyükler yetiştirmenin yollarını zahirin ötesine geçerek, onları yaratan şartları irdeleyerek arayıp geleceğe dönük bir milliyetçilik inşasına mı girişiyorlar? İlkini yapanları birbirinden ayıran yalnızca hangi büyük adamı övdükleridir; kimi Türkeş’i över kimi Atsız’ı, kimi Arvasi över kimi Gökalp’ı; ancak hepsi mutlak değerce eşittir. İkinci sınıfa giren çok az “örgütlü arayış” var, ancak var ve umut onlardadır – yani bizdedir.

Kimlerin büyük olduğunu, ne kadar büyük olduğunu tartışmayı bırakmış, memleketin en acil meselesi olan “hastalıklı toplum”u kabul edip çözmeye odaklanmış bir milliyetçilik… Sosyal sermayeyi yeni gelişen şehirli ahlaklarıyla harmanlayıp inşa etmenin yolunu bulurlarsa… İşte o zaman büyük bir millet de yaratırız, büyük devlet de yaratırız, yeniden büyük adamlar da çıkarırız.


M. Bahadırhan Dinçaslan

NELER SÖYLENDİ?
@
M. Bahadırhan Dinçaslan

M. Bahadırhan Dinçaslan

DİĞER YAZILARI Develi Video - AKP'nin En Kötü Taklidi 25-10-2021 11:45 TamgaTürk'ün Kısa Öyküsü 20-10-2021 11:25 Aydınlanma'nın Fosseptiği 10-10-2021 13:51 Alp Er Tunga'nın Mezarını Bulmak ya da Bulamamak 05-10-2021 12:12 Senin Fikrinin Ne Önemi Var Vasat Herif yahut Ajdar Problemi 30-09-2021 12:33 Post-AKP Dönemine Milliyetçiliği Hazırlamak - II 29-09-2021 11:25 Post-AKP Dönemine Milliyetçiliği Hazırlamak 26-09-2021 11:23 Türk Milliyetçiliğinin Sahipliği Kavgası: Hudutsuz Namussuzlar 05-09-2021 13:39 Bir Komplo Teorisi: LGBT Kampanyasının Ekonomisi 27-08-2021 11:58 Afgan Anayasası Nasıl İflas Etti? 16-08-2021 14:24 Taş Kesilmek: Bir Savruk Hasbıhal 09-08-2021 11:05 Türk Milliyetçiliğinin 7 Temel Meselesi 27-07-2021 12:04 Derin Devlet Meselesine Farklı Bir Bakış 16-07-2021 11:39 Şort Giydi Diye Ağlatılan Kız ve Davarlar 06-07-2021 13:27 Türk Aile Yapısı ve Anonimleştiren Cemaat 02-07-2021 14:31 Sokakta Köpek Olmaması Gerektiğini Bilallere Anlatmak 30-06-2021 19:13 Kutsallar ve Domuzlar: İslamcılığın Sekülerleşmesi 28-06-2021 11:29 Milli Şairimiz Kimdir? 21-06-2021 23:38 Sen Hiç Milliyetçiye Benzemiyorsun 09-06-2021 20:48 Yakın Dosta Kredi Çekmek: Yalnızlar Ülkesi Türkiye 07-06-2021 01:25 Batı’yı Aydınlatmak: Yeliz’in Dedesi ve Erbaş’ın Zırvaları 04-06-2021 12:23 Faydalı Kilisenin Papazından 7 Ölümsüz Oyun Önerisi 24-05-2021 14:37 Sorusuz Bir Toplum: Kadim Cevaplarla Yetinmek 23-05-2021 14:30 Muhaliflerin Ümidini Baltalamak – Bir Seküler Günah 11-05-2021 12:38 Neden Milliyetçiyiz – Bir Nutuk Taslağı 02-05-2021 16:10 Türk Usulü İslam Arayışına Dair Birkaç Not 29-04-2021 01:31 Faydalı Kilisenin Papazından Mitoloji Kitapları Seçkisi 20-04-2021 22:51 12 Nisan Şakası(!) ve Mizah Üzerine 12-04-2021 21:49 Türk Esirlerine Yardım Eden Bir Uygur'un Düşündürdükleri 04-04-2021 23:44 İbne LGBT Olunca 29-03-2021 16:53 Milliyetçi Siyasetin Geleceği: Özdağ ve Kuracağı Parti 21-03-2021 00:01 Büyük Adam Yaratamamak: Neden Bu Haldeyiz? 12-03-2021 15:32 Azgın Milliyetçilik: İnfial Yaratan Şiddet Olayları ve Milliyetçilik İlişkisi 07-03-2021 14:34 Eyam’dan Eyyamcılığa: Salgın Tedbirlerinin Bitmesi Gerekliliğine Dair 05-03-2021 12:43 Trrrummm Tiki Tak - Makinalaşmak: İnternet Çağının Hafızasız Yığınları 28-02-2021 19:39 Bir Kitap Nasıl Basılıyor? 19-02-2021 20:55 Şeriatçılar Ay'a Gidebilir mi? 15-02-2021 14:26 Samimi İslamcılar ve Yapmacık Muhalifler: Bir Eleştiri Yazısı 11-02-2021 14:12 Boğaziçi Olayları ve Makul Vatandaş: Ya-Ya Kamplarına Mecbur Muyuz? 08-02-2021 02:51 Bir Polis Yazısı 03-02-2021 22:49 Turan Hayal Midir - II 24-01-2021 23:53 Qanon: Bir Siber-Kültün Portresi 22-01-2021 01:39 Şimşirgil'in Cevabına Cevap 17-01-2021 15:39 Sosyal Medya: İnternetin Poposunun Rengi 10-01-2021 16:40 ABD'den Türkiye'ye İki Kamplı Siyaset 08-01-2021 11:37 Sümüklü Sıpalar ve Medya Sansürü 06-01-2021 16:33 Teröristsin Teröristim Terörist 05-01-2021 21:03 Nazım Dişe Dokunur mu IV: Şiir İnsanların Umrundayken 28-12-2020 10:37 Bayburt’un Acı Serencamı – Türk Kültüründe İçkinin Yeri ve Önemi 23-12-2020 21:23 Türk Milliyetçiliği Gözünden Mevlana 22-12-2020 11:10 Kuzgun - The Raven 20-12-2020 02:56 7 Güzel Ressam 13-12-2020 01:14 Türk Edebiyatı mı Türkçe Edebiyat mı? 10-12-2020 15:20 Türk Milliyetçileri Kime Oy Verecek? 09-12-2020 13:06 Nazım Dişe Dokunur mu III: Bohemya’dan Bürokrasiye 09-12-2020 00:47 Nazım Dişe Dokunur mu II: Alt-Kültürün İçyüzü 06-12-2020 18:55 Nazım Dişe Dokunur mu I: Şiir Nasıl Gözden Düştü? 05-12-2020 15:31 Mustafa Öztürk'le Dayanışma: Rafızi Olma Hürriyeti 03-12-2020 16:20 Etimoloji: Mihrap, Feriştah, Kalak, Gerekmek 27-11-2020 12:37 CHP’den Atsız Parkı yahut Alevilik Ali’yi Sevmekse Biz de Aleviyiz 19-11-2020 15:34 İyi Şiir Üzerine 17-11-2020 15:51 Batı'ya Ağıt 15-11-2020 23:01 Azerbaycan Sahada Kazandı – Masada Kaybetti – mi? 11-11-2020 13:42 Onlar Kalabalık, Biz Yükseğiz - II 09-11-2020 13:32 Karabağ'dan Turancılık Dersleri 08-11-2020 18:46 Onlar Kalabalık, Biz Yükseğiz - I 04-11-2020 21:17 Eşit Değiliz: Demokrasi ve Alt-İnsana Dair 02-11-2020 14:29 İfade Özgürlüğü: Karikatür Çizme Hürriyetine Dair 27-10-2020 15:08 Alt-İnsanın Müziği: Rap 23-10-2020 12:38 Türk Milliyetçilerini Bekleyen Kavga 18-10-2020 23:58 Anayasa Mahkemesi Tartışmasından Kadir Şeker’e: Devlet Kabadayılığı 14-10-2020 12:36 Etkili Hitabet Sözlüğü IV – Türkçenin Sırları 09-10-2020 11:53 Türk’ü Teoriye Hapsetmek 06-10-2020 13:55 Türk Milliyetçileri Neden Dağınık 29-09-2020 13:22 Etkili Hitabet Sözlüğü III – Etkileyici Metin Örnekleri 28-09-2020 12:39 Etkili Hitabet Sözlüğü II – Retoriğin Teorisi 24-09-2020 11:22 Etkili Hitabet Sözlüğü I – Retoriğin Sırları 22-09-2020 11:52 Mitolojiden Beslenmek: Arthur mu, Beyrek mi? 21-09-2020 10:52 Ne Gereği Var Gülüşü 17-09-2020 12:44 Dini Çıkarırsan Geriye Ne Kalır? 16-09-2020 10:35 Koydu, Koyduk, Koyarız: Koyunların Milliyetçiliği 15-09-2020 11:13 Elini Sallasan Elli Hassasiyet 14-09-2020 14:35 Türk Kaşarı: Halkımızın Bir Bölümünün Değerleri 07-09-2020 14:02 Köpekbalıklarının Türkiye'si 31-08-2020 13:05 Ölüm Orucu: Devletin Temelinde Bir Dinamit 30-08-2020 00:00 Dış Türklere Rağmen: Turancılığın Zırvaları(!) 27-08-2020 14:36 Türk Milliyetçisi Nasıl Bir Demokrasi İster? 23-08-2020 17:53 Örs, Çekiç, Kılıç: Rock ve Siyaset 17-08-2020 15:52 Hasbıhal XI: İngiliz-Amerikan Şiirlerinden Seçmeler 13-08-2020 23:11 Bedevinin Şerrinden Atatürk’e Sığınmak 04-08-2020 16:58 Hasbıhal X: Coleridge ve Kubilay 30-07-2020 00:40 Dosya: Gençler Dinden Neden/Nasıl Çıkıyor? 28-07-2020 18:17 AKP'yi Alkışlayarak Yıkmak 14-07-2020 14:47 Microtargeting: Kapıda Bekleyen Devrim 08-07-2020 15:54 Türk Milliyetçiliğinin Ekonomi-Politiği: İnsan Fıtratı ve Orta Sınıf 06-07-2020 15:58 Ziya Selçuk’a Kapalı Mektup 24-06-2020 22:26 Haydi Irkçılık Yapalım 21-06-2020 17:04 Muhalif Mevzilerde Canavarlaşma Problemi 16-06-2020 23:26 Faydalı Kilisenin Papazından 20 Makale Önerisi 14-06-2020 15:13 Zihin Jimnastiği: Polonya Türkiye Hattı 08-06-2020 20:58 Türk Kime Denir 27-05-2020 19:54 Bella'nın Kısa Donu 22-05-2020 21:02 Barnabas İncili: Bir Zırvanın Anatomisi 19-05-2020 20:21 Benim Seküler Milliyetçi Kardeşim… La Tahzen! Ve Düşmanım: Hele Bir Oku… 20-04-2020 20:23 20 Yaş İhtiyarları ve 30 Yaş Gençleri 16-04-2020 19:08 Sinanoğlu: Eternal Sunshine of the Spotless Türkçe 14-04-2020 18:33 Salgın ve Ekonomi: Kara Vebadan Sonra 12-04-2020 20:15 Türkçülüğün Farzı: Zengin Olmak 02-04-2020 21:26 Turan Hayal midir? 26-03-2020 15:25 Rus Gribinden Çin Virüsüne: Salgınlar ve Toplum 23-03-2020 14:28 Seküler Milliyetçilik: Bizimkisi Bir Aşk Hikayesi 19-03-2020 19:59 Korona Salgını ve Milliyetçilik 17-03-2020 20:55 Siyaset ve Ahlak: Mülahazalar, Gözlemler ve Beddua 11-03-2020 20:17 Türkçü Feminizm: Başörtüsü Tartışmaları ve Birtakım Öneriler 02-03-2020 20:19 Şehitlerin Ardından Gülenlere Dair Küfür İçermeyen Bir Yazı 01-03-2020 18:17 Vahşi Doğu’nun Kovboyu: Kadir Şeker 12-02-2020 19:58 Sosyal Medyanın Korona Virüsü: İlginç Bilgi 09-02-2020 20:00 Türk Milliyetçiliğinin Ekonomi Politiği – Çare Kapitalizm 02-02-2020 15:53 Devlet Fetişi ve Deprem 26-01-2020 20:02 Gidecekler… Ya Sonra? 21-01-2020 20:39 Din mi Kültürü Etkiler, Kültür mü Dini Etkiler? 16-01-2020 14:43 İki Parti Kıskacında Milliyetçiliğin Geleceği 15-01-2020 19:58 Bozkır Hikayeleri: Türk Çocuğuna Bir Hediye 13-01-2020 14:24 Erkeklerin Aşk Acısı ve Bir Kadın Olarak Milliyetçilik 10-01-2020 18:00 Türk Ocağı’nda İncir Ağacı 03-01-2020 22:52 Yerli Otomobilin Gözleri 28-12-2019 19:57 Kutsal Kitabın Stratejisi – Tapınakçı Altınları 26-12-2019 15:09 Mansur Başkana Bir Ankaralı Mektubu 23-12-2019 14:27 Bizden Neden Bir Halt Olmaz 18-12-2019 20:14 Samimiyetinizi Seveyim 17-12-2019 19:59 Britanya Seçimleri: Yeni Sağ-Sol Savaşı 13-12-2019 23:54 İntihar Ediyorum – Lütfen Bu Yazıyı Okuyun 09-12-2019 18:30 Ali Babacan Ne Dedi 26-11-2019 23:32 Dinin Adamından Uzak Dur 25-11-2019 17:59 Milliyetçileri Silahlandırmak 18-11-2019 18:23 10 Kasım'da Dikilmek 11-11-2019 15:55 Medeniyet Fay Hattına Kurulur 04-11-2019 17:59 İmamoğlu ve Yavaş: İki Başkana Dair Bir Analiz 27-10-2019 17:58 İmkansız Muhafazakarlık ve Muhalefet 10-10-2019 15:04 Gönülleri Birleşenlere Bir Davet 10-10-2019 14:56
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA