M. Bahadırhan Dinçaslan
Giriş Tarihi : 28-12-2020 10:37
Güncelleme : 28-12-2020 11:56

Nazım Dişe Dokunur mu IV: Şiir İnsanların Umrundayken

Aşağıdaki metin, Dana Gioia’nın 1991 yılında The Atlantic’te yayımlanan bir makalesidir. TamgaTürk sanat dosyası kapsamında daha önce yayımladığımız üç bölüm ardından, Amerikan şiirinin geniş kitlelere ulaştığı dönemi irdeleyen dördüncü bölümünü okurlarımızın ilgisine sunuyoruz.


Amerikan şairinin vaziyetinin ne kadar kökten değiştiğini anlamak için, elli yıl öncesiyle karşılaştırmak gerekiyor. 1940’ta, Robert Frost haricinde, Mark van Doren e Yvor Winters gibi geleneksel akademik konularda ders vermiyorlarsa, şairlerin pek azı üniversitelerde çalışıyorlardı. Mevcut tek yaratıcı yazarlık programı, Iowa Universitesi’nde bir deney olarak birkaç yıl önce başlamıştı. Modernist şairler, şairlerin geçinmek için hangi seçeneklere sahip olduklarının güzel bir örneğini teşkil ediyorlardı. Orta sınıf mesleklerini seçebilirlerdi – T. S. Eliot gibi (bankacılıktan yayıncılığa dönmüştü), Wallace Stevens gibi (ticari sigorta avukatıydı) ve William Carlos Williams (çocuk doktoruydu) gibi. Yahut bohemyanın içinde diğer sanatçılarla birlikte birbirlerini destekleyerek yaşayabilirlerdi – Ezra Pound, E. E. Cummings ve Marianne Moore gibi. Eğer şehir ilgilerini cezbetmiyorsa, Robinson Jeffers gibi California’daki Carmel’e benzer bir kırsal sanat kolonisinde kıt kanaat geçinmeye çalışabilirlerdi. Yahut da, çiftçilik yapabilirlerdi – genç Robert Frost’un yaptığı gibi.

Şairler çoğunlukla editör ya da tashihçilik yaparak hayatlarını kazanıyorlardı, dönemlerinin entelektüel ve sanat hayatına etkin olarak katılıyorlardı. Archibald MacLeish Fortune dergisinde editör ve yazardı. James Agee, Time ve The Nation için film eleştirileri yazıyor ve nihayet Holywood senaristi oluyordu. Randall Jarrell kitap eleştirmeniydi. Weldon Kees jazz ve modern sanata dair yazılar yazıyordu. Delmore Schwartz her şeye dair eleştiriler yazmasıyla ünlüydü. Sonraları akademik kariyer yapan şairler bile vaktiyle edebi gazetecilik alanında entelektüel ufuklarını genişleten çıraklık süreçlerinden geçmişlerdi. Genç Robert Hayden Michigan’ın siyahi medyası için müzik ve tiyatro yazıları yazıyordu. Lise mezunu bile olmayan R. P. Blackmur, Princeton’da ders vermeye başlamadan önce Hound & Horn için kitap değerlendirmeleri yapıyordu. Arada sıra bir şair ders vererek bütçesine katkı yapabilirdi fakat bu nadiren gerçekleşirdi. Robinson Jeffers, mesela, ilk konferansını verdiğinde elli dört yaşındaydı. Birçok şair için geçim kaynağı sınıfta ya da sahnede değil, yazdığı kelimelerdeydi.

Şairler geçinmek için yazdıklarında, genelde nesir yazarlardı. Şiir için para ödeyen yerler sınırlıydı. Genelde hiciv yahut müstehzi şiirleri tercih eden birkaç ulusal derginin ötesinde dikkate değer sayıda şiir yayımlayan ancak birkaç düzine yayın vardı. Partisan Review ya da Furioso gibi ciddi üç aylıklardan yeni bir adedinin ortaya çıkması gerçekten önemli bir olaydı ve küçük ama sıkı bir takipçi kitlesi her sayıyı hevesle takip ederdi. Sayıyı satın almaya gücü yetmeyenler ödünç alırlar ya da kütüphanelerde okurlardı. Parasıyla basılanları saymazsanız her yıl yüzden biraz az sayıda şiir kitabı çıkardı. Fakat çıkan kitaplar dergilerde olduğu gibi günlük gazetelerde de değerlendirilirdi. Poetry gibi bu alana odaklanmış bir aylık dergi bütün şiir sahasını tarayabilirdi.

Elli yıl öncesinin eleştirmenleri bugünün standartlarına göre sıra dışı ölçüde sertlerdi. Ne düşünüyorlarsa onu söylüyorlardı, hatta en nüfuzlu çağdaşları hakkında bile. Mesela Randall Jarrell’in ünlü antolojist Oscar Williams’ın bir kitabına yaptığı tarife kulak verin: “Bir daktilo tarafından daktiloda yazılmış izlenimi veriyor.” Bu ifade Jarrell’i bundan sonraki Williams antolojilerinin dışında tuttu, ama bu ifadeyi yayımlamaktan çekinmemişti. Yine Jarrel’in Archibald MacLeish’in yazdığı America Was Promises hakkındaki değerlendirmesine bakın: “Genç Hıristiyanlar Derneği’nin bir sekreteri bunu evinde, zihinsel engelliler için kaleme almış olabilir.” Weldon Kees’in Muriel Rukeyser’in Wake Island’ına dair tek cümlelik değerlendirmesine bakalım: “Muriel’le ilgili diyebileceğiniz tek bir şey var: Hiç de tembel birisi değil.” Fakat bu eleştirmenler hayranlık duydukları şairlere de epey cömert değerlendirmeler yazardı, Jarrell’in Elizabeth Bishop’a, Kees’in Wallace Stevens’a yaptığı gibi. Övgüleri anlam ifade ediyordu, zira okuyucular kolayına övmediklerini biliyorlardı.

Elli yıl önceki eleştirmenler şair ya da yayıncı dostlarına değil, okuyucularına sadık kalmaları gerektiğini biliyorlardı. Bunun neticesinde tepkilerini titiz bir dürüstlükle kaleme aldılar, yazdıkları edebi müttefiklerini ya da yazma haklarını kaybettirecek olsa bile. Yeni şiirleri değerlendirirken geniş ve eğitimli bir kitleyi göz önünde bulundurarak yazdılar. Okurlarını aşağılamadan bir kamusal dil yarattılar. Netlik ve ulaşılabilirliğe önem vererek, uzman jargonu ve bilmiş akademisyen şovlarından uzak durdular. Ciddi entelektüellerin yapması gerektiği ve uzmanların genelde yapmadığı bir şeyi denediler – şiirdeki gelişmeleri sosyal, siyasi ve sanatsal cereyanlarla ilişkilendirdiler. Modern şiire kültürel bir ehemmiyet yüklediler ve ona entelektüel tartışmaların merkezine yerleştirdiler.

Düşük maaşlı, uzun mesaili ve kadri bilinmemiş, hepsi şairlerden oluşan bu fiili eleştirmenler epey göz alıcı işlere imza attılar. Modern şiirin temellerini tanımladılar, sıra dışı zorluktaki şiirleri analiz etmek için yöntemleri yarattılar ve hala edebi zihnimize egemen olan asrın ortasındaki Amerikan şair neslini (Lowell, Roethke, Bishop, Berryman ve diğerleri) tanımladılar. Edebi kriterlerine ya da eleştiri prensiplerine dair ne düşünürseniz düşünün, bu eleştirmenlerin entelektüel enerjisine ve devasa azmine hayranlık duymalısınız – ki onlar bağış yahut kalıcı fakülte görevlendirmeleri olmadan, ekseriyetle istikrarsız işlerde çalışarak yazar olmayı başarmışlardı. İşte bu yüzden Amerikan entelektüel hayatında bir zirveyi teşkil ediyorlar. Elli yıl sonra bile isimleri mevcut eleştirmenlerin çoğundan daha fazla otorite belirtiyor. Küçük bir liste yapsak, John Berryman, R. P. Blackmur, Louise Bogan, John Ciardi, Horace Gregory, Langston Hughes, Randall Jarrell, Weldon Kees, Kenneth Rexroth, Delmore Schwartz, Karl Shapiro, Allen Tate ve Yvor Winters’in adlarını anabiliriz. Günümüzdeki şiirin şakşakçıları ve reklamcıları varsa da, bunlara benzer bir adanmışlık ve yetenekle edebi topluluğa hitap etmeyi başarabilen bir ekibi yok.

Bütün hakiki entelektüeller gibi, bu eleştirmenler vizyonerlerdi. Modern şairlerin okuru yoksa, bu okuru yaratabileceklerine inanıyorlardı. Bir süre sonra bunu başardılar da. Öyle devasa bir kitle değildi bu, herhangi bir devirde çok az Amerikan şairi geniş kitlelerin ilgisine mazhar olabilmiştir zaten. Fakat kitleleri sanatçılar ve entelektüellerin tam bir kesitiydi; bilim adamlarını, din adamlarını, hukukçuları ve tabii ki yazarları içeriyordu. Bu grup bir edebi entelijans teşkil ediyordu, meslek icabı yapmayan kişilerden oluşuyor ve şiiri nesir yahut tiyatro kadar ciddi ele alıyorlardı. Yakın zamanda Donald Hall ve diğer eleştirmenler mezkur dönemdeki bilindik bir şairin kitaplarının düşük satış rakamları (genelde binden az) sebebiyle bu kitlenin büyüklüğünü sorguladılar, fakat anlamadıkları, o dönemde şiirin nasıl okunduğudur.

Amerika 1940’da daha küçük, daha az müreffeh bir ülkeydi, mevcut nüfusunun yarısı ve mevcut GSMH’sının altıda birine sahipti. İnce kapak kitaplar döneminin öncesinde bu geç Bunalım yıllarında ne okurlar, ne kütüphaneler bugün aldıkları kadar kitap alabiliyorlardı. Mecburiyetten çıkan bütün kitapları alan esir yaratıcı yazarlık öğrencileri de yoktu. Okuyucular şiir kitaplarını genellikle iki türlü satın alırlardı – arada bir çıkan, önde gelen bir şairin “Toplama Şiirleri” kitabıyla yahut antolojilerle. Frost, Eliot, Auden, Jeffers, Wylie ve Millay gibi şairlerin külliyatı iyi satardı ve sürekli olarak baskıda kalırıd. (Bugün toplama şiirlerin çoğu ilk baskıdan sonra ortadan kayboluyor.) Arada bir yeni şiirlerden oluşan bir kitap kitlenin dikkatini çekerdi. Edwin Arlington Robinson’un Tristram (1927) kitabı Edebiyat Cemiyeti’nin tavsiye ettiği bir kitap olmuştu. Forst’un A Further Range kitabı 1936’da Ayın Kitabı seçkisine girip 50.000 adet satmıştı. Yine de insanlar şiiri ekseriyetle antolojilerden tanıyorlardı, bu antolojileri yalnızca satın alıp rafa koymazlar, dikkat ve merakla okurlardı.

Louis Untermeyer’in ilk defa 1919’da yayımlanan Modern American Poetry antolojisi sık sık yeniden düzenlenerek güncellenirdi ve daimi bir best-sellerdı. Bendeki 1942 baskısı, mesela, 1945’e gelindiğinde beş defa yeniden basılmıştı. Oscar Williams’ın Modern Şiirin Cep Kitabı eseri on dört yılda on dokuz baskı yapmıştı. Untermeyer ve Williams antolojilerinin geniş ve güncel olmasıyla gururlanırlardı. Yayımlananlar arasından en iyileri seçmek için ellerinden geleni yaptılar. Her edisyon yeni şiir ve şairler eklerken eskilerini çıkardı. Kitle de onların bu çabalarını beğeniyle takip etti. Zira şiir antolojileri ciddi bir okurun kütüphanesinin vazgeçilmez bir parçasıydı. Random House’ın poüler Modern Library serisi, mesela, bir değil iki antoloji içeriyordu: Selden Rodman’ın A New Anthology of Modern Poetry ve Conrad Aiken’in Twentieth Century American Poetry antolojileri. Bütün bu derlemeler geniş bir kitle tarafından okunuyor ve tekrar okunuyordu. En beğenilen şiirler ezberleniyordu. Eliot ve Thomas gibi zorlu şairler tartışılıyor, konuşuluyordu. Şiir sınıfın dışında da anlam ifade ediyordu.

Bugün şiirin kitlesini teşkil eden bu genel okuyucu kitlesini yitirdik. Yalnızca zeka ve merakla sınırlandırılmış bu kitle ırk, sınıf, yaş ve mesleğin ötesinde bir heterojenliğe sahipti. Bunlar sanatı destekleyen, kültürel entelijansımızı temsil eden insanlardı; klasik ve caz albümlerini satın alanlar, yabancı filmleri izleyenler, ciddi tiyatro eserlerini, operayı, senfoniyi ve dans gösterilerini takip edenler, nitelikli kurgu eserleri ve biyografileri okuyanlar, radyoyu takip edip en iyi dergilere abone olanlar. (Aynı zamanda çocuklarına şiir okuyan ve üniversitede, lisede ya da anaokulunda kendilerinin de vaktiyle bundan hoşlandıklarını hatırlayan ebeveynler.) Kimse bu topluluğun büyüklüğünü tam olarak bilmiyor, ama Amerikan nüfusunun yalnızca yüzde ikisini kapsadığını söyleyen temkinli görüşü kabul etsek bile, beş milyon kişiye yaklaşan bir potansiyel kitleye tekabül ediyor. Profesyonel alt-kültür içinde düzgün şiirler çıksa da, şiirin kültürün geneline köprüsünü inşa eden asıl ve geniş kitlesini kaybetmiş durumda.


Çev: M. Bahadırhan Dinçaslan


Yazının ilk bölümü için tıklayınız: Nazım Dişe Dokunur mu I: Şiir Nasıl Gözden Düştü?

Yazının ikinci bölümü için tıklayınız: Nazım Dişe Dokunur mu II: Alt-Kültürün İçyüzü

Yazının üçüncü bölümü için tıklayınız: Nazım Dişe Dokunur mu III: Bohemya’dan Bürokrasiye

 

NELER SÖYLENDİ?
@
durmuş 6 ay önce
*Umurundayken
umur:emrin çoğulu
M. Bahadırhan Dinçaslan

M. Bahadırhan Dinçaslan

DİĞER YAZILARI Milli Şairimiz Kimdir? 21-06-2021 23:38 Sen Hiç Milliyetçiye Benzemiyorsun 09-06-2021 20:48 Yakın Dosta Kredi Çekmek: Yalnızlar Ülkesi Türkiye 07-06-2021 01:25 Batı’yı Aydınlatmak: Yeliz’in Dedesi ve Erbaş’ın Zırvaları 04-06-2021 12:23 Faydalı Kilisenin Papazından 7 Ölümsüz Oyun Önerisi 24-05-2021 14:37 Sorusuz Bir Toplum: Kadim Cevaplarla Yetinmek 23-05-2021 14:30 Muhaliflerin Ümidini Baltalamak – Bir Seküler Günah 11-05-2021 12:38 Neden Milliyetçiyiz – Bir Nutuk Taslağı 02-05-2021 16:10 Türk Usulü İslam Arayışına Dair Birkaç Not 29-04-2021 01:31 Faydalı Kilisenin Papazından Mitoloji Kitapları Seçkisi 20-04-2021 22:51 12 Nisan Şakası(!) ve Mizah Üzerine 12-04-2021 21:49 Türk Esirlerine Yardım Eden Bir Uygur'un Düşündürdükleri 04-04-2021 23:44 İbne LGBT Olunca 29-03-2021 16:53 Milliyetçi Siyasetin Geleceği: Özdağ ve Kuracağı Parti 21-03-2021 00:01 Büyük Adam Yaratamamak: Neden Bu Haldeyiz? 12-03-2021 15:32 Azgın Milliyetçilik: İnfial Yaratan Şiddet Olayları ve Milliyetçilik İlişkisi 07-03-2021 14:34 Eyam’dan Eyyamcılığa: Salgın Tedbirlerinin Bitmesi Gerekliliğine Dair 05-03-2021 12:43 Trrrummm Tiki Tak - Makinalaşmak: İnternet Çağının Hafızasız Yığınları 28-02-2021 19:39 Bir Kitap Nasıl Basılıyor? 19-02-2021 20:55 Şeriatçılar Ay'a Gidebilir mi? 15-02-2021 14:26 Samimi İslamcılar ve Yapmacık Muhalifler: Bir Eleştiri Yazısı 11-02-2021 14:12 Boğaziçi Olayları ve Makul Vatandaş: Ya-Ya Kamplarına Mecbur Muyuz? 08-02-2021 02:51 Bir Polis Yazısı 03-02-2021 22:49 Turan Hayal Midir - II 24-01-2021 23:53 Qanon: Bir Siber-Kültün Portresi 22-01-2021 01:39 Şimşirgil'in Cevabına Cevap 17-01-2021 15:39 Sosyal Medya: İnternetin Poposunun Rengi 10-01-2021 16:40 ABD'den Türkiye'ye İki Kamplı Siyaset 08-01-2021 11:37 Sümüklü Sıpalar ve Medya Sansürü 06-01-2021 16:33 Teröristsin Teröristim Terörist 05-01-2021 21:03 Nazım Dişe Dokunur mu IV: Şiir İnsanların Umrundayken 28-12-2020 10:37 Bayburt’un Acı Serencamı – Türk Kültüründe İçkinin Yeri ve Önemi 23-12-2020 21:23 Türk Milliyetçiliği Gözünden Mevlana 22-12-2020 11:10 Kuzgun - The Raven 20-12-2020 02:56 7 Güzel Ressam 13-12-2020 01:14 Türk Edebiyatı mı Türkçe Edebiyat mı? 10-12-2020 15:20 Türk Milliyetçileri Kime Oy Verecek? 09-12-2020 13:06 Nazım Dişe Dokunur mu III: Bohemya’dan Bürokrasiye 09-12-2020 00:47 Nazım Dişe Dokunur mu II: Alt-Kültürün İçyüzü 06-12-2020 18:55 Nazım Dişe Dokunur mu I: Şiir Nasıl Gözden Düştü? 05-12-2020 15:31 Mustafa Öztürk'le Dayanışma: Rafızi Olma Hürriyeti 03-12-2020 16:20 Etimoloji: Mihrap, Feriştah, Kalak, Gerekmek 27-11-2020 12:37 CHP’den Atsız Parkı yahut Alevilik Ali’yi Sevmekse Biz de Aleviyiz 19-11-2020 15:34 İyi Şiir Üzerine 17-11-2020 15:51 Batı'ya Ağıt 15-11-2020 23:01 Azerbaycan Sahada Kazandı – Masada Kaybetti – mi? 11-11-2020 13:42 Onlar Kalabalık, Biz Yükseğiz - II 09-11-2020 13:32 Karabağ'dan Turancılık Dersleri 08-11-2020 18:46 Onlar Kalabalık, Biz Yükseğiz - I 04-11-2020 21:17 Eşit Değiliz: Demokrasi ve Alt-İnsana Dair 02-11-2020 14:29 İfade Özgürlüğü: Karikatür Çizme Hürriyetine Dair 27-10-2020 15:08 Alt-İnsanın Müziği: Rap 23-10-2020 12:38 Türk Milliyetçilerini Bekleyen Kavga 18-10-2020 23:58 Anayasa Mahkemesi Tartışmasından Kadir Şeker’e: Devlet Kabadayılığı 14-10-2020 12:36 Etkili Hitabet Sözlüğü IV – Türkçenin Sırları 09-10-2020 11:53 Türk’ü Teoriye Hapsetmek 06-10-2020 13:55 Türk Milliyetçileri Neden Dağınık 29-09-2020 13:22 Etkili Hitabet Sözlüğü III – Etkileyici Metin Örnekleri 28-09-2020 12:39 Etkili Hitabet Sözlüğü II – Retoriğin Teorisi 24-09-2020 11:22 Etkili Hitabet Sözlüğü I – Retoriğin Sırları 22-09-2020 11:52 Mitolojiden Beslenmek: Arthur mu, Beyrek mi? 21-09-2020 10:52 Ne Gereği Var Gülüşü 17-09-2020 12:44 Dini Çıkarırsan Geriye Ne Kalır? 16-09-2020 10:35 Koydu, Koyduk, Koyarız: Koyunların Milliyetçiliği 15-09-2020 11:13 Elini Sallasan Elli Hassasiyet 14-09-2020 14:35 Türk Kaşarı: Halkımızın Bir Bölümünün Değerleri 07-09-2020 14:02 Köpekbalıklarının Türkiye'si 31-08-2020 13:05 Ölüm Orucu: Devletin Temelinde Bir Dinamit 30-08-2020 00:00 Dış Türklere Rağmen: Turancılığın Zırvaları(!) 27-08-2020 14:36 Türk Milliyetçisi Nasıl Bir Demokrasi İster? 23-08-2020 17:53 Örs, Çekiç, Kılıç: Rock ve Siyaset 17-08-2020 15:52 Hasbıhal XI: İngiliz-Amerikan Şiirlerinden Seçmeler 13-08-2020 23:11 Bedevinin Şerrinden Atatürk’e Sığınmak 04-08-2020 16:58 Hasbıhal X: Coleridge ve Kubilay 30-07-2020 00:40 Dosya: Gençler Dinden Neden/Nasıl Çıkıyor? 28-07-2020 18:17 AKP'yi Alkışlayarak Yıkmak 14-07-2020 14:47 Microtargeting: Kapıda Bekleyen Devrim 08-07-2020 15:54 Türk Milliyetçiliğinin Ekonomi-Politiği: İnsan Fıtratı ve Orta Sınıf 06-07-2020 15:58 Ziya Selçuk’a Kapalı Mektup 24-06-2020 22:26 Haydi Irkçılık Yapalım 21-06-2020 17:04 Muhalif Mevzilerde Canavarlaşma Problemi 16-06-2020 23:26 Faydalı Kilisenin Papazından 20 Makale Önerisi 14-06-2020 15:13 Zihin Jimnastiği: Polonya Türkiye Hattı 08-06-2020 20:58 Türk Kime Denir 27-05-2020 19:54 Bella'nın Kısa Donu 22-05-2020 21:02 Barnabas İncili: Bir Zırvanın Anatomisi 19-05-2020 20:21 Benim Seküler Milliyetçi Kardeşim… La Tahzen! Ve Düşmanım: Hele Bir Oku… 20-04-2020 20:23 20 Yaş İhtiyarları ve 30 Yaş Gençleri 16-04-2020 19:08 Sinanoğlu: Eternal Sunshine of the Spotless Türkçe 14-04-2020 18:33 Salgın ve Ekonomi: Kara Vebadan Sonra 12-04-2020 20:15 Türkçülüğün Farzı: Zengin Olmak 02-04-2020 21:26 Turan Hayal midir? 26-03-2020 15:25 Rus Gribinden Çin Virüsüne: Salgınlar ve Toplum 23-03-2020 14:28 Seküler Milliyetçilik: Bizimkisi Bir Aşk Hikayesi 19-03-2020 19:59 Korona Salgını ve Milliyetçilik 17-03-2020 20:55 Siyaset ve Ahlak: Mülahazalar, Gözlemler ve Beddua 11-03-2020 20:17 Türkçü Feminizm: Başörtüsü Tartışmaları ve Birtakım Öneriler 02-03-2020 20:19 Şehitlerin Ardından Gülenlere Dair Küfür İçermeyen Bir Yazı 01-03-2020 18:17 Vahşi Doğu’nun Kovboyu: Kadir Şeker 12-02-2020 19:58 Sosyal Medyanın Korona Virüsü: İlginç Bilgi 09-02-2020 20:00 Türk Milliyetçiliğinin Ekonomi Politiği – Çare Kapitalizm 02-02-2020 15:53 Devlet Fetişi ve Deprem 26-01-2020 20:02 Gidecekler… Ya Sonra? 21-01-2020 20:39 Din mi Kültürü Etkiler, Kültür mü Dini Etkiler? 16-01-2020 14:43 İki Parti Kıskacında Milliyetçiliğin Geleceği 15-01-2020 19:58 Bozkır Hikayeleri: Türk Çocuğuna Bir Hediye 13-01-2020 14:24 Erkeklerin Aşk Acısı ve Bir Kadın Olarak Milliyetçilik 10-01-2020 18:00 Türk Ocağı’nda İncir Ağacı 03-01-2020 22:52 Yerli Otomobilin Gözleri 28-12-2019 19:57 Kutsal Kitabın Stratejisi – Tapınakçı Altınları 26-12-2019 15:09 Mansur Başkana Bir Ankaralı Mektubu 23-12-2019 14:27 Bizden Neden Bir Halt Olmaz 18-12-2019 20:14 Samimiyetinizi Seveyim 17-12-2019 19:59 Britanya Seçimleri: Yeni Sağ-Sol Savaşı 13-12-2019 23:54 İntihar Ediyorum – Lütfen Bu Yazıyı Okuyun 09-12-2019 18:30 Ali Babacan Ne Dedi 26-11-2019 23:32 Dinin Adamından Uzak Dur 25-11-2019 17:59 Milliyetçileri Silahlandırmak 18-11-2019 18:23 10 Kasım'da Dikilmek 11-11-2019 15:55 Medeniyet Fay Hattına Kurulur 04-11-2019 17:59 İmamoğlu ve Yavaş: İki Başkana Dair Bir Analiz 27-10-2019 17:58 İmkansız Muhafazakarlık ve Muhalefet 10-10-2019 15:04 Gönülleri Birleşenlere Bir Davet 10-10-2019 14:56
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA